Cây gỗ gõ đỏ(cà te) là gỗ gì, thuộc nhóm mấy

cây gõ đỏ

Trong xây dựng, làm các loại đồ nội thất cao cấp bạn chắc cũng đã nghe qua về gỗ gõ đỏ. Tuy nhiên bạn đang muốn tìm hiểu kỹ hơn về loại gỗ này như chất lượng, phân nhóm, đặc điểm nhận dạng,.. Trong nội dung bài viết này Enter Wiki sẽ giúp bạn giải đáp các thắc mắc đó.

 

Cây gõ đỏ


Định danh

Gõ đỏ có tên khoa học là Afzila xy locarpa  là một loại thực vật thân gỗ lớn thuộc họ đậu. Ngoài ra loại cây này cũng có các tên địa phương khác như cà te, hổ bì,…

Đặc điểm

Thân

Gõ đỏ là một loại cây thân gỗ lớn, khi sinh trưởng trong tự nhiên hoặc trồng không bị khai thác lấy gỗ sớm thì loại cây này ở mức trưởng thành có chiều cao từ 20m – 30m đường kính thân có thể đạt từ 0,8m – 1m.

Vỏ cây gõ đỏ khi trưởng thành

Vỏ cây gõ đỏ khi trưởng thành (Ảnh Dreams Time)

Khi còn non vỏ cây nhẵn,, mịn, khi trưởng thành thì vỏ cây chuyển sang màu nâu xám hoặc trắng xám, sần sùi.

Lá kép lông chim 1 lần chẵn, với 3 – 5 lá chét đôi hình trái xoan, dài 5 – 6cm, rộng 4 – 5cm, chóp lá nhọn, gốc tù nhẵn cả ở hai mặt.

Hoa

Hoa gõ đỏ

Hoa gõ đỏ

Cụm hoa hình chùy ở đỉnh cành, hoa lưỡng tính, dài 5 – 15cm, dài hình ống, cao 10 – 12mm, đỉnh xẻ 5 thùy, tràng màu trắng hơi hồng dài 5 – 12mm mặt trong có lông, nhị 7 hơi hợp ở gốc, bầu cao 7mm có lông.

Quả

Quả và hạt gõ đỏ

Quả và hạt gõ đỏ

Quả đậu dài 15 – 20cm, rộng 5 – 9cm, dày 2 – 3cm, khi quả già hóa gỗ màu nâu thẫm, có 5 – 8 hạt. Hạt hình trứng dài 25-30mm dày 18 – 24mm, màu nâu thẫm hoặc đen, phần cuống có áo hạt cứng màu da cam.

Sinh thái

Cây gõ đỏ là một trong những cây bản địa của Đông Nam Á, hiện nay vẫn mọc tại rừng tự nhiên và rừng trồng  ở một số quốc gia như: Lào, Việt Nam, Thái Lan, Campuchia, Myanmar, Indonesia ….

Ngoài ra một số nước khác cũng được biết đến có nguồn cung cấp gỗ gõ đỏ như Nam Phi, Ấn Độ, Trung Quốc,…. Hoặc trong các khu bảo tồn trên thế giới.

Trong tự nhiên loại cây này sinh trưởng và phát triển tốt tại khu vực bằng phẳng hoặc hơi dốc, thoát nước tốt, độ cao khoảng 700m so với mực nước biển,  khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới.

Gõ đỏ thuộc loại cây phát triển chậm trong tự nhiên, cho chất lượng gỗ thuộc loại tốt. Tuy nhiên nếu được chăm sóc tốt tại rừng trồng chúng sẽ phát triển nhanh hơn nhưng do các khu vực gỗ nguyên liệu thường khai thác khi cây vừa đạt hoặc gần đạt mức trường thành. Chính vì vậy độ chắc chắn và màu gỗ sẽ không được đẹp bằng cây trồng lâu năm.

Là một loại cây thuộc họ rụng lá, giai đoạn mùa đông từ tháng 10 – tháng 12 âm lịch(tháng 12 – tháng 2 dương lịch). Phát lộc và sinh trưởng mạnh và ra hoa vào mùa xuân.

Quả chín và rụng vào giai đoạn tháng 10 – 11 dương lịch, cây có khả năng tái sinh tốt bằng hạt.

 

Gỗ gõ đỏ


Gỗ gõ đỏ xẻ hộp

Gỗ gõ đỏ xẻ hộp

Được xếp vào loại gỗ quý hiếm trên thế giới, đặc biệt được ưa chuộng tại các nước phương đông thường sử dụng gỗ cho các công trình kiến trúc cao cấp như đình chùa, nhà gỗ,….

Trong những năm cuối của thập niên 90, cụ thể vào 1 tháng 1 năm 1998 gõ đỏ đã được liệt vào các loại cây cần được bảo tồn theo sách đỏ UICN.

Phân nhóm

Tại Việt Nam thì trong danh mục các loại gỗ rừng tự nhiên thì gõ đỏ được xếp vào nhóm I cùng với các loại gỗ quý hiếm như: Gỗ hương, sến, pơ mu,…

Chất lượng

Khi nói đến chất lượng thì gõ đỏ được xếp vào hàng gỗ quý hiếm với các ưu điểm vượt trội như: Gỗ nặng, vân đẹp, không bị mối mọt, không cong vênh, gỗ chắc – nặng, bền với môi trường, càng sử dụng gỗ càng sáng bóng.

Đặc biệt gõ đỏ còn có một phần rất giá trị đó là bươu gõ đỏ, bươu được hình thành do các vết thương trên thân cây. Cách hình thành bươu gỗ đó là cơ chế bù đắp vết thương tự nhiên của cây bằng việc sùi ra, sau một thời gian dài phần gỗ này cứng lại trở thành bươu.

Bươu gõ đỏ có giá trị rất cao về mặt kinh tế, rất hiếm trong tự nhiên, hiện nay các loại bươu gỗ thường được tự tạo trong rừng trồng.

Phân loại

Việc phân loại gỗ gõ đỏ hiện nay chủ yếu dựa trên nguồn gốc xuất sứ(quốc gia), phố biến như: Nam Phi, Lào, Việt Nam, Trung Quốc…

Gỗ gõ đỏ Nam Phi

Nam Phi là một trong những quốc gia xuất khẩu gỗ tự nhiên xếp vào hàng lớn nhất Châu Phi, nguồn gỗ này chủ yếu là thu gom từ những quốc gia lân cận, rừng trồng.

Do đặc trưng về chất đất, khí hậu, thời gian trồng,… gõ đỏ Nam Phi có tỉ trọng gỗ nhẹ hơn, màu nhạt hơn. Chính vì vậy giá bán gõ đỏ Nam Phi cũng là rẻ nhất.

Gỗ gõ đỏ Lào

Được coi là quốc gia rừng vàng, gõ đỏ Lào đa số được khai thác trong rừng tự nhiên trong những năm trước đây. Gỗ lâu năm chất lượng được đánh giá rất cao: gỗ chắc, màu và vân đẹp,.. Kèm theo đó giá gỗ gõ đỏ Lào cũng cao nhất.

Tuy nhiên trong những năm gần đây việc khai thác rừng tại Lào đang bị chính phủ kiểm soát do nạn lâm tặc, khai thác rừng bừa bãi nên nguồn gỗ này cũng đang rất khan hiếm.

Gỗ gõ đỏ Việt Nam

Hiện nay việc tìm được một cây gõ đỏ có giá trị trong rừng tự nhiên tại Việt Nam rất khó, cũng do nạn lâm tặc, chặt phá rừng khiến diện tích rừng tự nhiên bị thu hẹp lại. Chính vì vậy nguồn gỗ gõ đỏ tại Việt Nam hiện nay chỉ còn trong rừng trồng, chất lượng cũng tương đương với gỗ từ Nam Phi.

Cách nhận biết

Việc nhận biết các sản phẩm nội thất được làm từ gỗ gõ đỏ không gặp nhiều khó khăn như một số loại gỗ tự nhiên khác, chúng ta có thể nhận biết đơn giản với 2 bước sau:

Vân gỗ gõ đỏ

Vân gỗ gõ đỏ

Bước 1: Nhìn bề ngoài gỗ sáng, bóng, vân gỗ lớn, giác gỗ 2 màu vàng – đen xen kẽ nhau, đây là một đặc điểm nổi bật mà bạn có thể dễ dàng làm dấu hiệu nhận biết.

Bước 2: Khi cầm vào gỗ rất nặng do tỉ trọng gỗ cao, khác hẳn so với các loại gỗ thông thường khác.

(Việc nhận biết bằng màu sắc tương đối khó khăn vì các đồ nội thất thường được đánh véc-ni, chỉ những người chuyên nghiệp trong ngành mới có thể nhận biết dựa trên màu sắc).

Ứng dụng

Gõ đỏ thường được sử dụng làm các đồ nội thất cao cấp như: Sập, tủ chè, phản, giường ngủ, bàn ghế, đồ thờ cúng, tủ đựng đồ,….

Bàn trà

Bàn trà

Tủ đựng đồ

Tủ đựng đồ

Tượng phật

Tượng phật

Lời kết


Trên đây Enter Wiki đã gửi đến bạn đọc thông tin về gỗ gõ đỏ một cách chi tiết. Ngoài những gì chúng tôi đã cung cấp trên đây, nếu bạn có bất kỳ câu hỏi liên quan nào cần giải đáp về loại gỗ này thì hãy để lại câu hỏi cho Enter Wiki dưới phần bình luận nhé.